Gruntowny wymiennik pionowy-kolektor pionowy
Pionowy Kolektor odzyskuje ciepło z głębszych warstw ziemi. Przeważnie wykonuje się go z polietylenowych rur, które są układane w ziemi na kształt litery U. Umieszcza się je w pionowych odwiertach połączonych szeregowo lub równolegle. Odwierty mają głębokość od 20 do 100m. Z takiej głębokości można uzyskać temperaturę zasilania do 6-8 stopni. Z jednego takiego odwiertu można uzyskać 30-100 W energii cieplnej. Zaletą jedną z większych tego kolektora pionowego w porównaniu do kolektora poziomego jest to  że  wymagają znacznie mniejszych powierzchni terenu i mają znikomy wpływ na wyziębienie gruntu. Wymienniki pionowe mogą posłużyć również jako źródło wody lodowej.

Wady kolektora pionowego:
-potrzeba zezwoleń wodno-prawnych dla kolektorów powyżej 30m głębokości
-potrzeba stosowania specjalistycznego sprzetu

Zalety kolektora pionowego:
-mała dewastacja terenu
-brak zależności pogodowej
-niskie opory hydrauliczne
-wysoka efektywność

Pompy ciepła służą przede wszystkim do celów grzewczych, działają analogicznie do lodówek. Różnice  polegają na tym że lodówka pobiera  ciepło ze swojego wnętrza a pompy z zewnętrznej części. Cykl ich pracy składa się z 4 części:

Parowanie:
Chłodny czynnik roboczy trafia do parwonika przeważnie jest to amoniak badź ciekły freon o niskim cisnieniu. Z dolnego źródła pod wpływem ciepła czynnik roboczy paruje.

Sprężanie:
Gdy jest pod postacią gazową wędruje do sprężarki, która za pomocą energi elektrycznej, podnosi temperature czynnika roboczego, jak i ciśnienia.

Skraplanie:
Pod postacią gazu czynnik roboczy o wysokim ciśnieniu i temperaturze wędruje do skraplacza, gdzie zmienia swój stan skupienia, oddając energie cieplną, do górnego źródła ciepła czyli instalacji grzewczej

Rozprężanie:
Gdy wychodzi ze skraplacza czynnik roboczy jest cieczą o dość niskiej temperaturze, ale za to wysokim ciśnieniu. Przed powrotem do parownika ciśnienie zmniejsza się w zaworze dławiącym

Podstawowe pojecia:

Pompa Ciepła: Urządzenie które wymusza przejście energi z ciała o niższej temperaturze na ciało o  wyższej

Dolne źródło ciepła: Źródło ciepła, z którego pompa czerpie większa część energii.

Górne źródło ciepła: Medium, któremu pompa oddaje ciepło

Kolektor: Urządzenie służące do pobierania ciepła  z dolnego źródła

Parownik: element pompy ciepła, w którym następuje oddawanie ciepła z dolnego źródła do czynnika roboczego

Skraplacz: Następuje tu przekazanie energii cieplnej czynnika roboczego pompy do instalacji grzewczej obiektu

Sprężarka: Pobiera energie elektryczną, służy do zwiększania ciśnienia czynnika roboczego pompy

Zawór rozprężny: element pompy ciepła między skraplaczem i parownikiem służący do obniżenia ciśnienia czynnika roboczego do parametrów w których możliwe jest jego parowanie

COP współczynnik efektywności: jest to stosunek energii wytworzonej przez pompę do energii pobranej głównie przez sprężarkę.